G.2    
 

ອັດຕາ​ສ່ວນທາງ​ເພດ​ຂອງ​ພົນລະ​ເມືອງ​ຜູ້​ທີ່ເຮັດ​ວຽກ​ກ່ຽວ​ກັບ​ກິດຈະ​ກຳເສດຖະກິດ

   
 

ແຜນ​ທີ່​ນີ້​ໄດ້​ສະ​ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ທາງ​ເພດ​ຂອງ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ຜູ້​ທີ່​ເຮັດ​ວຽກ​ກ່ຽວ​ກັບ​ກິດ​ຈະ​ກຳ ເສດ​ຖະ​ກິດ​ໂດຍ​ໄດ້​ກຳ ນົດ​ເອົາ​ໄວ້​ຄື ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ມີ​ອາ​ຍຸ10 ປີ ຂຶ້ນ​ໄປ ແລະ ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ກິດ ຈະ​ກຳ​ເສດ​ຖະ ກິດ​ໃນ​ໄລ​ຍະ 12 ເດືອນ​ກ່ອນ​ການ​ສຳ​ຫລວດ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ. ດັ່ງ​ທີ່​ໄດ້​ອະ​ທິ​ບາຍ​ໄວ້ ລະ​ອຽດ​ໃນ​ແຜນ​ທີ່ G.1 ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ພວກ​ນີ້​ບໍ່​ໄດ້​ລວມ​ເອົາ​ນັກ​ຮຽນ​ນັກ​ສຶກ​ສາ, ຄົນ​ທີ່​ເຮັດ​ວຽກ​ໃນ​ຄົວ ເຮືອນ, ຫຼື ຄົນ​ເຂົ້າ​ບຳ​ນານ, ຄົນ​ເຈັບ​ໄຂ້​ໄດ້​ປ່ວຍ ຫຼື ຄົນ​ແກ່​ເກີນ​ກວ່າ​ທີ່​ຈະ​ເຮັດ​ວຽກ​ໄດ້. ການ​ສຳ​ຫລວດ ພົນ​ລະ​ເມືອງ ແລະ ທີ່​ຢູ່​ອາ​ໃສ​ປີ 2005 ໄດ້​ຊີ້​ໃຫ້​ເຫັນ​ວ່າ​ກຳ​ລັງ​ແຮງ​ງານ​ທັງ​ໝົດ​ໃນ ສປປ ລາວ ປະ​ກອບ ດ້ວຍ ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ຂອງ​ເພດ​ຍິງ ແລະ ຊາຍ​ເທົ່າ​ທຽມ​ກັນ. ເຖິງ​ຢ່າງ​ໃດ​ກໍ່​ຕາມ, ເມື່ອ​ເບິ່ງ​ແຜນ​ທີ່ G.2 ພວກ​ເຮົາ​ຈະ​ເຫັນ​ໄດ້​ແຈ້ງ​ວ່າ​ເກືອບ​ທັງ​ໝົດ​ເຂດ​ພື້ນ​ທີ່​ອັນ​ກວ້າງ​ຂວາງ​ຂອງ​ປະ​ເທດ​ເປັນ​ສີ​ຊົມ​ພູ​ຊຶ່ງ​ໃນ ແງ່​ມຸມ​ດ້ານ​ກິດ​ຈະ​ກຳ​ເສດ​ຖະ​ກິດ​ແລ້ວ​ມັນ​ຊີ້​ບອກ​ເຖິງ​ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ແມ່​ຍິງ​ມີ​ສູງ​ກວ່າ​ຜູ້​ຊາຍ. ໃນ​ຄວາມ ເປັນ​ຈິງ​ແລ້ວ, ໃນ​ສອງ​ສ່ວນ​ສາມ​ຂອງ​ບ້ານ​ໃນ ສປປ ລາວ ຈະ​ເຫັນ​ໄດ້​ວ່າ​ແມ່​ຍິງ​ປະ​ກອບ​ເປັນ​ກຳ​ລັງ ແຮງ​ງານ​ຫລັກ​ແຫລ່ງ. ຖ້າ​ພວກ​ເຮົາ​ຫາກ​ເອົາ​ແຜນ​ທີ່​ນີ້​ໄປ​ສົມ​ທຽບ​ກັບ​ອັດ ຕາ​ສ່ວນ​ທາງ​ເພດ​ໂດຍ​ລວມ ຂອງ ສປປ ລາວ ມັນ​ກໍ່​ເປັນ​ສີ່ງ​ທີ່​ໜ້າ​ສົນ​ໃຈ (ແຜນ​ທີ່ B.6). ການ​ສົມ​ທຽບ​ອັນ​ນີ້​ສະ​ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ໄດ້​ວ່າ ຢູ່​ໃນ​ຫຼາຍ​ບ້ານ​ທີ່​ມີ​ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ທາງ​ເພດ​ສົມ​ດູນ​ກັນ​ແມ່​ຍິງ​ຈະ​ມີ​ຈຳ​ນວນ​ຄົນ​ຜູ້​ທີ່​ເຮັດ​ວຽກ​ກ່ຽວ​ກັບ​ກິດ​ຈະ​ກຳ​ເສດ ຖະ​ກິດ​ຫຼາຍ​ກວ່າ​ຜູ້​ຊາຍ. ຄວາມ​ບໍ່​ສົມ​ດູນ​ອັນ​ນີ້ ຍິ່ງ​ມີ​ຄວາມ​ສຳ​ຄັນ​ຫຼາຍ​ຖ້າ​ພິ​ຈາ​ລະ​ນາ​ໄປ​ເຖິງ ວຽກ​ເຮືອນ​ຊານ ຊຶ່ງ​ເປັນ​ວຽກ​ທີ່​ບໍ່​ໄດ້​ນັບ​ເຂົ້າ​ໃນ​ກິດ​ຈະ ກຳ​ເສດ​ຖະ​ກິດ​ຊຶ່​ງວຽກ​ງານ​ເລົ່າ​ນີ້​ລ້ວນ​ແຕ່​ແມ່ນ ແມ່​ຍິງ​ເປັນ​ຜູ້​ເຮັດ​ຍ້ອນ​ແນວ​ນັ້ນ​ພາ​ລະ​ແບກ​ຫາບ​ຂອງ​ແມ່​ຍິງ​ກໍ່​ຍິ່ງ​ມີ​ເພີ້ມ​ຂື້ນ​ຫຼາຍ.
ເພາະ​ສະ​ນັ້ນ, ພວກ​ເຮົາ​ຕ້ອງ​ຕັ້ງ​ຄຳ​ຖາ​ມວ່າ​ເປັນ​ຫຍັງ​ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ທາງ​ເພດ​ໂດຍ​ລວມ​ຂອງ​ພົນ ລະ​ເມືອງ​ຜູ້​ທີ່​ເຮັດ​ວຽກ​ກ່ຽວ​ກັບ​ກິດ​ຈະ​ກຳ​ເສດ​ຖະ​ກິດ​ໂດຍ​ສະ​ເລັ່ຍ​ແລ້ວ​ຈຶ່ງ​ມີ​ແຕ່ 50%. ເຂດ​ພື້ນ ທີ່​ຂຽວ​ເຂັ້ມ​ບາງ​ແຫ່ງ​ຊີ້​ບອກ​ໃຫ້​ເຫັນ​ວ່າ​ຍັງ​ມີ​ຄວາມ​ສົມ​ດຸນ​ທາງ​ດ້ານ​ສະ​ຖິ​ຕິ​ໂດຍ​ລວມ​ຢູ່ ຍ້ອນ​ວ່າ​ໃນ ໜຶ່ງ​ສ່ວນ​ສາມ​ຂອງ​ບ້ານ​ທັງ​ໝົດ​ຜູ້​ຊາຍ​ມີ​ກຳ​ລັງ​ແຮງ​ງານ​ຫຼາຍ​ກວ່າ​ແມ່​ຍິງ. ບ້ານ​ເຫຼົ່າ​ນີ້​ແມ່ນ​ບ້ານ​ທີ່​ມີ ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ໜາ​ແໜ້ນ​ຫຼາຍ​ໃນ​ເຂດ​ຕົວ​ເມືອງ ຊຶ່ງ​ເປັນ​ບ້ານ​ທີ່​ມີ​ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ທາງ​ເພດ​ສູງ​ພໍ​ສົມ​ຄວນ ຫຼື ບ້ານ​ນ້ອຍ ກວ່າ​ໃນ​ເຂດ​ຊົນ​ນະ​ບົດ ຊຶ່ງ​ເປັນ​ບ້ານ​ທີ່​ຜູ້​ຊາຍ​ມີ​ໂອ​ກາດ​ຫຼາຍ​ກວ່າ​ໃນ​ການ​ເຮັດ​ວຽກ. ໂອ​ກາດ​ດັ່ງ​ກ່າວ ນີ້​ອາດ​ຈະ​ແມ່ນ​ເຮັດ​ວຽກ​ໃຫ້​ລັດ​ຖະ ບານ (ເຊັ່ນ ໃນ​ເຂດ​ພິ​ເສດ​ໄຊ​ສົມ​ບູນ) ນອກ​ນັ້ນ​ກໍ່​ຍັງ​ມີ​ວຽກ ງານ​ຂຸດ​ຄົ້ນ​ບໍ່​ແຮ່ ຫຼື ເຂດ​ກໍ່​ສ້າງ​ເຂື່ອນ​ໄຟ​ຟ້າ​ນ້ຳ​ຕົກ (ນ້ຳ​ເທີນ 2).
ໂດຍ​ສັງ​ລວມ​ແລ້ວ ພວກ​ເຮົາ​ເຫັນ​ວ່າ​ແຜນ​ທີ່​ນີ້​ມີ​ຄວາມ​ໜ້າ​ສົນ​ໃຈ​ເພາະ​ວ່າ​ມັນ​ໄດ້​ສະ​ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ ຫຼາຍໆ ບ້ານ​ໃນ​ທົ່ວ​ປະ​ເທດ​ມີ​ກຳ​ລັງ​ແຮງ​ງານ​ແມ່​ຍິງ​ຫຼ າຍ​ກວ່າ​ຜູ້​ຊາຍ. ອັນ​ນີ້​ເປັນ​ພຽງ​ແຕ່​ການ​ສັງ​ເກດ ຈາກ​ຂໍ້​ມູນ​ຕົວ​ເລກ​ສະ​ເລ່ຍ​ຂອງ​ເມືອງ​ທີ່​ອະ​ທິ​ບາຍ​ໄວ້​ໃນ​ຕາ​ຕະ​ລາງ​ເທົ່າ​ນັ້ນ​ແຕ່​ແນ່​ນອນ​ວ່າ​ຍັງ​ມີ​ຫຼາຍ ບັນ​ຫາ​ເຊື່ອງ​ຊ້ອນ​ຢູ່​ເຊິ່ງ​ເຮົາ​ບໍ່​ທັນ​ສາ​ມາດ​ເຫັນ​ໄດ້.
ບົດ​ລາຍ​ງານ​ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ສຳ​ຫລວດ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ໄດ້​ໃຫ້​ຂໍ້​ມູນ​ເພີ້ມ​ເຕີມ​ກ່ຽວ​ກັບ​ບັນ​ຫາ​ບົດ​ບາດ ຍິງ​ຊາຍ ແລະ ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ ທາງ​ເພດ​ຂອງ​ກິດ​ຈະ​ກຳ​ເສດ​ຖະ​ກິດ​ຕ່າງໆ (ເບິ່ງ​ດ້ານ​ລຸ່ມ). ຕາ​ຕະ​ລາງ​ໄດ້​ສະ​ແດງ ໃຫ້​ເຫັນ​ແຈ້ງ​ວ່າ​ຜູ້ ຊາຍ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ກິດ​ຈະ​ກຳ​ທີ່​ຕ້ອງ​ການ​ສີ​ມື​ແຮງ​ງານ​ຫຼາຍ​ກວ່າ​ແມ່​ຍິງ ແລະ ແມ່​ຍິງ ສ່ວນ​ໃຫຍ່​ແມ່ນ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ວຽກ​ງານ​ຄອບ​ຄົວ​ທີ່​ບໍ່​ໄດ້​ຮັບ​ຄ່າ​ຈ້າງ​ຫຼາຍ​ກວ່າ. ອັດ​ຕາ​ສ່ວນ​ນີ້​ຍິ່ງ​ມີ​ສູງ​ກ່ວ​າ ໃນ​ກຸ່ມ​ແມ່​ຍິງ​ທີ່​ມີ​ລະ​ດັບ​ການ​ສຶກ​ສາ​ຕ່ຳ.
ສຸດ​ທ້າຍ​ນີ້, ພວກ​ເຮົາ​ຕ້ອງ​ການ​ຢາກ​ສະ​ແດງ​ອອກ​ດ້ວຍ​ຄຳ​ເວົ້າ​ທີ່​ວ່າ​ຈົ່ງ​ລະ​ມັດ​ລະ​ວັງ​ໃນ​ຄວາມ​ຈຳ​ກັດ ຂອງ​ຂໍ້​ມູນ​ປະ​ເພດ​ນີ້: ຖ້າ​ວ່າ​ທ່ານ​ເປັນ​ແມ່​ຍິງ​ຫາກ​ມີ​ຮ້ານ​ນ້ອຍໆ, ຈົ່ງ​ເອົາ​ໃຈ​ໃສ່​ດູ ແລ ລູກ​ຂອງ​ທ່ານ, ຈົ່ງ​ເບິ່ງ​ແຍງ​ສະ​ມາ​ຊິກ​ຜູ້​ອື່ນໆ ໃນ​ຄອບ​ຄົວ​ທີ່​ໄດ້​ຮັບ​ບາດ​ເຈັບ​ຈາກ​ອຸ​ບັດ​ຕິ​ເຫດ​ລະ​ເບີດ ບໍ່​ທັນ​ແຕກ, ແລະ ຈົ່ງ​ເອົາ​ໃຈ​ໃສ່​ເຮັດ​ວຽກ​ຕາມ​ລະ​ດູ​ການ​ໃນ​ທົ່ງ​ໄຮ່​ທົ່ງ​ນາ​ເມື່ອ​ມີ​ຜູ້​ຖາ​ມວ່າ​ວຽກ​ຫລັກ​ສຳ​ຄັນ​ຂອງ​ທ່ານ ທີ່​ໄດ້​ເຮັດ​ໃນ​ໄລ​ຍະ 12 ເດືອນ​ຜ່ານ​ມາ​ແມ່ນ​ຫຍັງ, ທ່ານ​ຈະ​ຕອບ​ວ່າ​ແນວ​ໃດ? ຖ້າ​ວ່າ​ທ່ານ​ເປັນ​ຜູ້​ຊາຍ ຫາກ​ຖືກ​ຖາມ​ດ້ວຍ​ຄຳ​ຖາມ​ດຽວ​ກັນ​ນີ້, ຄຳ​ຕອບ​ຂອງ​ທ່ານ​ຈະ​ມີ​ອັນ​ຕ່າງ​ກັນ​ບໍ່? ເພື່ອ​ໃຫ້​ໄດ້​ຂໍ້​ມູນ ຈີງ​ທີ່​ຊັດ​ເຈນ​ກ່ຽວ​ກັບ​ກິດ​ຈະ​ກຳ​ທີ່​ມີ​ພ້ອມ​ກັນ​ໃນ​ເວ​ລາ​ດຽວ​ກັນ ແລະ ຄວາມ​ແຕກ​ຕ່າງ​ຂອງ​ເພດ​ຍິງ-ຊາຍ ໃນ​ການ​ແບກ​ຫາ​ບວຽກ​ງານ ແລະ ການ​ສ້າງ​ລາຍ​ຮັບ, ເວ​ລາ​ໃຊ້​ໃນ​ການ​ສຳ​ຫລວດ​ຖື​ວ່າ​ເປັນ​ສີ່ງ​ຈຳ​ເປັນ ທີ່​ຂາດ​ບໍ່​ໄດ້.

ປະ​ເພດ

ຜູ້​ມີ​ວຽກ​ເຮັດ​ງານ​ທຳ

ຍິງ (%)
ຊາຍ (%)

ຜູ້​ອອກ​ແຮງ​ງານ​ໃຫ້​ລັດ

168,388
31
69

ຜູ້​ອອກ​ແຮງ​ງານ​ໃຫ້​ລັດຫຸ້ນ​ສ່ວນ​ເອກະ​ຊົນ

11,446
33
67

ຜູ້​ອອກ​ແຮງ​ງານ​ໃຫ້​ເອກະ​ຊົນ

121,786
40
60

ຜູ້​ອອກ​​ແຮງ​ງານ​ໃຫ້​ລັດ​ວິ​ສາ​ຫະກິດ

19,486
27
73

ນາຍ​ຈ້າງ

7,210
31
69
ເຮັດ​ວຽກ​ໃຫ້​ຕົນ​ເອງ
1,149,906
32
68
ເຮັດ​ວຽກ​ໃຫ້​ຄອບຄົວ​ບໍ່ໄດ້​ຮັບຄ່າ​ຈ້າງ
1,260,671
71
29

ລວມ

2,738,893
50
50

ຕາຕະລາງ 8: ຈຳນວນ​ຜູ້​ມີ​ວຽກ​ເຮັດ​ງານ​ທຳ ​ແລະ ອັດຕາ​ສ່ວນທາງ​ເພດ.
ແຫ​ລ່ງຂໍ້​ມູນ: ການ​ສຳ​ຫລວດພົນລະ​ເມືອງ ​ແລະ ທີ່ຢູ່​ອາ​ໄສ, 2005.

.
 


ຖ້າຫາກທ່ານຕ້ອງການແຜນທີ່ ທີ່ມີ
ຄວາມລະອຽດສູງ, ກະລຸນາດາວໂຫຼດຈາກ PDF