SECTION E      
 
ສຸຂະພາບ ແລະ ຄວາມພິການ    
 
ການ​ປັບ​ປຸງ​ທາງ​ດ້ານ​ສຸ​ຂະ​ພາບ​ບໍ່​ພຽງ​ແຕ່​ແມ່ນ​ຜົນ​ທີ່​ໄດ້​ຮັບ​ພຽງ​ແຕ່​ຢ່າງ​ດຽວ​ຈາກ​ການ​ພັດ​ທະ​ນາ​ແບບ​ຍືນ​ຍົງ - ແຕ່​ມັນ​ເປັນ​ສີ່ງ​ທີ່​ຈຳ​ເປັນ​ຕ້ອງ​ປະ​ຕິ​ບັດ​ກ່ອນ​ໝູ່​ໝົດ. ຄວາມ​ອ່ອນ​ແອ​ຕໍ່​ການ​ຕິດ​ເຊື້ອ​ພະ​ຍາດ ແມ່ນ​ອຸ​ປະ​ສັກ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ຫຸ້ຍ​ງ​ຍາກ​ທີ່​ສຸດ​ທີ່​ໄດ້​ປະ​ເຊີນ​ໜ້າ​ກັບ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ທີ່​ພະ​ຍາ​ຍາມ​ຫຼຸດ​ພົ້ນ​ອອກ ຈາກ ວົງ​ຈອນ​ຄວາມ​ທຸກ​ຈົນ ແລະ ວົງ​ຈອນ​ຂອງ​ການ​ສູນ​ເສຍ​ຊັບ​ພະ​ຍາ​ກອນ. ດັ່ງ​ນັ້ນ​ມັນ​ກໍ່​ບໍ່​
ເປັນ​ສີ່ງ​ທີ່ ເປັນ​ໜ້າ​ປະ​ຫຼາດ​ໃຈ​ວ່າ ສຸຂະພາບທີ່ແຂງແຮງເປັນສີ່ງສະທ້ອນຢູ່ໃນລາຍການຂອງຈຸດປະສົງການ ພັດທະນາຢູ່ໃນ ທົດ​ສະ​ຫະ​ສະ​ຫວັດ (MDGs) ຢ່າງ​ໜ້ອຍ​ສຸດ​ສາມ​ອັນ​ທີ່​ຊັດ​ເຈນ​ຊຶ່ງ​ອ້າງ​ອີງ​ເຖີງ ສຸ​ຂະ​ພາບ ແລະ ການ​ຢູ່​ດີ​ກິນ​ດີ. ລັດ​ຖະ​ບານ ສປປ ລາວ, ດ້ວຍ​ການ​ໄດ້​ໃຫ້​ຄວາມ​ໄກ້​ຊິດ​ຕິດ​ແທດ ແລະ ໃຫ້​ການ ຮ່ວມ​ມື​ກັບ​ອົງ​ການ​ພັດ​ທະ​ນາ​ສາ​ກົນ, ແມ່ນ​ມີ​ຄວາມ​ເອົາ​ໃຈ​ໃສ​ຫຼຸດ​ຜ່ອນ​ຕໍ່​ການ​ເສຍ​ຊີ​ວິດ​ຂອງ ເດັກ​ນ້ອຍ, ສົ່ງ​ເສີມ​ສຸ​ຂະ​ພາບ​ຂອງ​ແມ່​ໃຫ້​ດີ​ຂື້ນ, ແລະ ຕໍ່​ສູ້​ຕ້ານ​ການ​ແຜ່​ຂະ​ຫຍາຍ​ຂອງ​ເຊື້ອ​ໂລກ ເຊັ່ນ: ເຊື້ອ​ໂລກ​ເອດ (HIV/AIDS), ໄຂ້​ຍຸງ ແລະ ອື່ນໆ.
ໃນ ສປປ ລາວ ຂໍ້​ມູນ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ກ່ຽວ​ພັນ​ກັບ​ການ​ແນະ​ນຳ​ຍຸດ​ທະ​ສາດ​ເຫຼົ່າ​ນີ້​ໄດ້​ມີ​ຫຼາຍ​ຂື້ນ. ຂໍ້​ມູນ ດັ່ງ​ກ່າວ​ນີ້​ແມ່ນ​ໄດ້​ມາ​ຈາກ​ແຫຼ່ງ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ແຕກ​ຕ່າງ​ກັນ ແລະ ການ​ສຳ​ຫລວດ​ຊຶ່ງ​ປະ​ກອບ​ດ້ວຍ ຫົວ​ຂໍ້​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ຫລາກ​ຫຼາຍ ແລະ ສຶກ​ສາ​ໃນ​ຫຼາຍ​ໄລ​ຍະ​ເວ​ລາ. ມັນ​ບໍ່​ແມ່ນ​ໜ້າ​ທີ່ ຫຼື ຄວາມ​ມຸ້ງ​ໝາຍ ຂອງ​ການ​ສຳ​ຫລວດ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ ແລະ ທີ່​ຢູ່​ອາ​ໃສ​ໃນ​ປີ 2005 ເພື່ອ​ສະ​ເໜີ​ຂໍ້​ມູນ​ທີ່​ສຳ​ຄັນ​ກ່ຽວ​ກັບ ສຸ​ຂະ​ພາບ​ຕໍ່​ກັບ​ຜູ້​ທີ່​ຕັດ​ສີນ​ໃຈ. ເຖິງ​ແນວ​ນັ້ນ​ກໍ່​ຕາມ, ບາງ​ຫົວ​ຂໍ້​ເຫຼົ່າ​ນັ້ນ​ອາດ​ຍັງ​ມີ​ຄວາມ​ກ່ຽວ​ພັນ​ກັບ ບັນ​ຫາ​ສຸ​ຂະ​ພາບ​ເພາະ​ວ່າ​ການ​ຄາດ​ຄະ​ເນ​ກ່ຽວ​ກັບ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ໃນ​ຊ່ວງ​ໄລ​ຍະ​ຂອງ​ການ​ສຳ​ຫລວດ ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ມັນ​ມີ​ຄວາມ​ຈຳ​ເປັນ​ທີ່​ຈະ​ຕ້ອງ​ໄດ້​ເກັບ​ກຳ​ເອົາ​ບັນ​ດາ​ຂໍ້​ມູນ​ກ່ຽວ​ກັບ​ຄວາມ​ສາ​ມາດ​ທີ່​ຈະ​ມີ ລູກ​ໄດ້ ແລະ ຂໍ້​ມູນ​ຂອງ​ການ​ເສຍ​ຊີ​ວິດ. ດັ່ງ​ນັ້ນ ພວກ​ເຮົາ​ຈຶ່ງ​ໄດ້​ຕັດ​ສີນ​ໃຈ​ວ່າ​ຈະ​ຮ່ວມ​ເຂົ້າ​ກັນ ສະ​ເໜີ​ພອ້ມ​ກັນ​ບັນ​ດາ​ຕົວ​ຊີ້​ບອກ​ຂອງ​ການ​ສຳ​ຫລວດ​ຢູ່​ໃນ​ພາກ​ນີ້​ກ່ຽວ​ກັບ​ສຸ​ຂະ​ພາບ ແລະ ຄວາມ ພິ​ການ. ໃນ​ວິ​ທີ​ການ​ນີ້​ພວກ​ເຮົາ​ຫັວງ​ເພື່ອ​ນຳ​ມາ​ສະ​ເໜີ​ຂໍ້​ມູນ​ທີ່​ຈະ​ເສີມ​ບັນ​ດາ​ຂໍ້​ມູນ​ທີ່​ໄດ້​ມາ​ຈາກ ແຫຼ່ງ​ອື່ນໆ. ພ້ອມ​ກັນ​ນັ້ນ ພວກ​ເຮົາ​ກໍ່​ຄາດ​ຫວັງ​ເພື່ອ​ເຮັດ​ໃຫ້​ມັນ​ມີ​ຄຸນ​ຄ່າ​ຂື້ນ​ຕື່ມ​ດ້ວຍ​ການ​ສະ​ແດງ ຮູບ​ແບບ​ໄລ​ຍະ​ພື້ນ​ທີ່​ທົ່ວ ປະ​ເທດ. ຍິ່ງ​ໄປ​ກ່ວ​າ​ນັ້ນ, ພາກ​ທີ່​ຕິດ​ຕາມ​ມາ​ແມ່ນ​ໄດ້​ນຳ​ໃຊ້​ຂໍ້​ມູນ​ຈາກ ການ​ສຳ​ຫລວດ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ກ່ຽວ​ກັບ​ທີ່​ຕັ້ງ​ຂອງ​ສູນ​ຮັກ​ສາ​ສຸ​ຂະ​ພາບ ແລະ ພົນ​ລະ​ເມືອງ​ທີ່​ເປັນ​ພິ​ການ.
ສຸດ​ທ້າຍ ຄວນ​ຈະ​ຈົດ​ຈຳ​ໄວ້​ວ່າ​ປື້ມ​ແຜນ​ທີ່​ສະ​ບັບ​ນີ້​ຍັງ​ມີ​ບັນ​ດາ​ຂໍ້​ມູນ​ອື່ນໆ ອີກ​ຊຶ່ງ​ອາດ​ຈະ​ເປັນ ປະ​ໂຫຍດ​ໃຫ້​ແກ່​ຜູ້​ອ່ານ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ສົນ​ໃຈ​ຕໍ່​ບັນ​ຫາ​ສຸ​ຂະ​ພາບ. ສິ່ງ​ເຫຼົ່າ​ນີ້​ບໍ່​ພຽງ​ແຕ່​ກ່ຽວ​ຂ້ອງ​ກັບ​ຫົວ​ຂໍ້​ທົ່ວ ໄປ​ຂອງ​ການ​ສຶກ​ສາ​ພົນ​ລະ​ເມືອງ, (ພາກ B), ການ​ຍົກ​ຍ້າຍ (ພາກ C) ຫຼື ຄວາມ​ທຸກ​ຈົນ (ພາກ I), ແຕ່ ແຜນ​ທີ່​ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ເຂົ້າ​ໄປ​ຫາ ມີ​ຄວາມ​ແຕກ​ຕ່າງ​ກັນ​ໂດຍ​ສະ​ເພາະ​ແລ້ວ (ແຜນ​ທີ່ A.5 ແລະ A.6), ແລະ ແຜນ​ທີ່​ທາງ​ດ້ານ​ການ​ເຂົ້າ​ໄປ​ຫາ​ແຫຼ່ງ​ນ້ຳ​ທີ່​ສະ​ອາດ ແລະ ສຸ​ຂະ​ພິ​ບານ​ຕໍ່​ກັບ​ສີ່ງ​ແວ​ດລ້ອມ (ແຜນ​ທີ່ H.4 ແລະ H.5 ຕາມ​ລຳ​ດັບ).

 

 

 

 


I